Lootjes trekken · Kantoor
Kerstcadeaus voor collega’s die op kantoor goed vallen
Op het werk geef je soms een cadeau aan iemand die je elke dag ziet en toch nauwelijks kent. Daardoor werken andere ideeën dan onder vrienden, en vallen sommige cadeaus helemaal af.
Hoeveel geef je op het werk uit?
€ 5 tot € 10, bewust minder dan bij veel vriendengroepen. Het gaat niet om zuinigheid: inkomens kunnen binnen een team flink verschillen en wie krap zit, zegt dat op kantoor bijna nooit. Een laag maximum haalt de druk weg.
Noem ook beide grenzen. ‘Ongeveer € 10’ betekent voor de één € 4 en voor de ander € 20. Dan komt iemand met een zichtbaar duurder cadeau aan en voelt de rest zich ongemakkelijk.
Cadeaus die op kantoor werken
Ingedeeld naar de vraag die echt telt: hoe goed ken je deze persoon?
Ik weet bijna niets over diegene
Kies iets verbruiksbaars van goede kwaliteit. Het neemt niet blijvend ruimte in, hoeft niet tentoongesteld te worden en voelt niet als een haastige noodoplossing.
- Twee repen chocolade van een lokale maker
- Een klein zakje goede koffiebonen
- Een assortiment thee in een papieren zakje
- Een kruidenmix of bijzonder zout
- Een klein potje lokale honing
- Handcrème met een subtiele geur
Ik weet hoe de werkdag eruitziet
Kies iets nuttigs voor het bureau, geen decoratie die kostbare ruimte inneemt.
- Een pen die echt fijn schrijft
- Een notitieboek met goed papier
- Een emaille mok die langer meegaat dan een reclamemok
- Een klein vetplantje dat weinig verzorging nodig heeft
- Herbruikbare handwarmers voor onderweg
- Een oplaadkabel die lang genoeg is
We kennen elkaar goed
Nu mag het persoonlijk worden: kies iets dat aansluit op een echt gesprek. Dat is bij elk budget het beste soort cadeau.
- Het boek over het onderwerp waar diegene over vertelde
- Een vervanging voor iets dat kapotging
- Een kaartspel voor de lunchpauze
- Zelfgebakken lekkers in een glazen pot
- Iets kleins voor een hobby, geen specialistische uitrusting
- Een bon voor één concrete activiteit, niet voor een bedrag
Wat op kantoor niet werkt
| Werkt wel | Werkt niet |
|---|---|
| Iets verbruiksbaars van goede kwaliteit | Alcohol als je iemands gewoonten niet kent |
| Iets nuttigs voor het bureau | Dieet-, fitness- of verzorgingsproducten met een boodschap |
| Iets dat aansluit op een gesprek | Opmerkingen over uiterlijk, gewicht, leeftijd of privéleven |
| Een grap over een gedeelde situatie | Een grap over één persoon |
| Zelfgebakken eten met een datum | Iets met een religieuze of politieke lading |
| Iets dat opgaat of op kan | Decoratie die op het bureau moet blijven staan |
De regel erachterEen cadeau op kantoor mag grappig zijn, maar het mag niets over de ontvanger beweren. Zodra het kan worden opgevat als commentaar op iemands lichaam, bureau of koffiegedrag, is het geen cadeau meer.
Twee bekende twijfelgevallen zijn voorwerpen met de naam van iemand anders en foto’s van een bedrijfsuitje. In een hecht team kunnen ze grappig zijn; in een gemengde groep vooral ongemakkelijk.
Als de inkomens sterk verschillen
Dit is een van de meest voorkomende redenen waarom lootjes trekken op het werk ongemakkelijk wordt, en een van de minst besproken. Een stagiair zit naast een leidinggevende, terwijl tien euro voor beiden iets anders betekent.
Wat helpt: een laag maximum en duidelijk zeggen dat dit echt de grens is. Een harde limiet van € 5 haalt meer druk weg dan € 10 als richtbedrag. Wie toch meer uitgeeft, bedoelt het vaak goed maar verstoort de verhouding; leg dat vooraf vriendelijk uit.
Een spel met foute kerstcadeaus is een alternatief. Niemand koopt voor één specifieke ontvanger en daardoor verandert de druk. Voor gemengde teams is dat vaak slimmer; lees hier de regels.
Doet de leidinggevende mee?
Dat kan, als diegene dat wil, maar alleen vrijwillig en met hetzelfde budget. Houd rekening met twee effecten.
Wie de leidinggevende trekt, kan druk voelen om iets ‘passends’ te vinden. Een werkelijk gelijke limiet maakt dat makkelijker.
Wie een cadeau van de leidinggevende krijgt, leest er misschien meer in dan bedoeld. Van boven naar beneden is iets neutraals en verbruiksbaars het veiligst: geen zelfhulpboek en geen cadeau met een boodschap.
In een sterk hiërarchische organisatie is het vaak netter als de leiding niet meetrekt, maar iets voor de hele groep meebrengt.
Beleefd niet meedoen
Niet iedereen wil lootjes trekken, om redenen die je meestal niet bij de koffieautomaat wilt uitleggen: geld, geloof of gewoon geen zin.
Het juiste moment om af te zeggen is vóór de trekking. Daarna ontbreekt er een cadeau in de keten en blijft iemand met lege handen staan. Eén zin is genoeg: ‘Ik sla dit jaar over, maar ik kom wel graag naar de borrel.’
Voor organisatoren geldt het omgekeerde: vraag het vooraf en voeg niemand automatisch toe. Een inschrijflijst is beter dan een lijst waar mensen zichzelf vanaf moeten halen. Staat iemands naam er zonder toestemming al op, dan wordt nee zeggen veel moeilijker en ontstaat stille ergernis.
Directe teamgenoten en koppels uitsluiten
In een groter bedrijf wil je soms voorkomen dat twee mensen uit hetzelfde kleine team elkaar trekken: ze werken al elke dag samen. Met briefjes zijn uitsluitingen lastig, omdat iemand die opnieuw trekt extra informatie krijgt.
Digitaal is het een instelling. De trekking vormt bovendien één gesloten kring, zodat niemand zichzelf trekt en er geen wederzijdse koppels ontstaan.
Veelgestelde vragen
Hoeveel geef je uit aan lootjes trekken op het werk?
€ 5 tot € 10 is praktisch en meestal minder dan onder vrienden. Een laag, bindend maximum houdt het voor iedereen ontspannen.
Wat geef je een collega die je nauwelijks kent?
Kies iets verbruiksbaars van goede kwaliteit, zoals chocolade, koffie, thee of kruiden. Het neemt geen vaste ruimte in en is niet te persoonlijk.
Kun je alcohol cadeau geven op kantoor?
Alleen als je iemands gewoonten kent. Er zijn veel redenen om niet te drinken en geen daarvan hoeft op het werk te worden uitgelegd.
Moet iedereen meedoen?
Nee. Vóór de trekking is één zin zonder uitleg genoeg. Daarna zou er een cadeau in de keten ontbreken.
Moet de leidinggevende meedoen?
Alleen vrijwillig en met hetzelfde budget. In een sterk hiërarchische organisatie kan de leiding beter iets voor de hele groep bijdragen.
Kunnen we voorkomen dat directe teamgenoten elkaar trekken?
Met briefjes is dat lastig zonder informatie prijs te geven; digitaal kun je uitsluitingen rechtstreeks instellen.
Wat doe je als iemand een zichtbaar duurder cadeau meebrengt?
Zeg er tijdens de bijeenkomst niets van, want daarmee zet je die persoon voor schut. Maak de afspraak de volgende keer duidelijker.